Kinh Nghiệm Hướng dẫn Ở đồng bằng Nam Bộ và vùng thấp của Tây Nguyên thời kì hạn hán kéo dãn khoảng chừng Chi Tiết

You đang tìm kiếm từ khóa Ở đồng bằng Nam Bộ và vùng thấp của Tây Nguyên thời kì hạn hán kéo dãn khoảng chừng được Update vào lúc : 2022-09-23 10:51:46 . Với phương châm chia sẻ Thủ Thuật Hướng dẫn trong nội dung bài viết một cách Chi Tiết 2022. Nếu sau khi tìm hiểu thêm nội dung bài viết vẫn ko hiểu thì hoàn toàn có thể lại Comment ở cuối bài để Mình lý giải và hướng dẫn lại nha.

Ảnh minh họa – Khoa Điềm

Hạn hán là gì ?

Hạn là một hiện tượng kỳ lạ tự nhiên sẽ là thiên tai, tạo thành bởi sự thiếu vắng nghiêm trọng lượng mưa trong thời hạn kéo dãn, làm giảm hàm lượng ẩm trong không khí và hàm lượng nước trong đất, làm suy kiệt dòng chảy sông suối, hạ thấp mực nước ao hồ, mực nước trong những tầng chứa nước dưới đất gây ảnh hưởng xấu đến việc sinh trưởng của cây trồng, làm môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên suy thoái và khủng hoảng gây đói nghèo dịch bệnh… nếu xắp xếp theo thứ tự gây thiệt hại về tài sản và sinh mạng trên toàn thế giới thì hạn hán đứng thứ 4 sau lũ lụt, động đất và bão. Riêng riêng với khu vực Tây Nguyên, hạn hán là thiên tai gây ảnh hưởng xấu đi nhất tới đời sống, sản xuất.

Nguyên nhân gây ra hạn hán

Do khí hậu thời tiết không bình thường gây ra lượng mưa thiếu vắng thường xuyên kéo dãn hoặc nhất thời thiếu vắng

Mưa rất ít, lượng mưa không đáng kể trong thời hạn dài hầu như quanh năm, đấy là tình trạng phổ cập trên những vùng khô hạn và bán khô hạn. Lượng mưa trong mức chừng thời hạn dài đáng kể thấp hơn rõ rệt mức trung bình nhiều năm cùng thời gian. Tình trạng này hoàn toàn có thể xẩy ra trên hầu khắp những vùng, kể cả vùng mưa nhiều.

Mưa quá nhiều lắm, nhưng trong thuở nào gian nhất định trước đó không mưa hoặc mưa chỉ phục vụ nhu yếu tối thiểu của sản xuất và môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên xung quanh. Đây là tình trạng phổ cập trên những vùng khí hậu gió mùa, có sự khác lạ rõ rệt về mưa giữa mùa mưa và mùa khô.

Cháy rừng-Ảnh V.Nhiên.

Do con người gây ra:

Trước hết là vì tình trạng phá rừng bừa bãi làm giảm kĩ năng điều tiết nước mặt, hạ thấp mực nước ngầm dẫn đến hết sạch nguồn nước; việc trồng cây không thích hợp, vùng ít nước cũng trồng cây cần nhiều nước (như lúa) làm cho việc sử dụng nước quá nhiều, dẫn đến việc hết sạch nguồn nước; thêm vào đó công tác thao tác quy hoạch sử dụng nước, sắp xếp khu công trình xây dựng không thích hợp, làm cho nhiều khu công trình xây dựng không phát huy được tác dụng… Vùng cần nhiều nước lại sắp xếp khu công trình xây dựng nhỏ, còn vùng thiếu nước (nguồn nước tự nhiên) lại sắp xếp xây dựng khu công trình xây dựng lớn. Cạnh đó, chất lượng thiết kế, thi công khu công trình xây dựng không được tân tiến hóa và không thích hợp. Thêm nữa, hạn hán thiếu nước trong mùa khô cạn là vì không đủ nguồn nước và thiếu những giải pháp thiết yếu để phục vụ nhu yếu sử dụng ngày càng ngày càng tăng do sự tăng trưởng kinh tế tài chính – xã hội ở những khu vực, những vùng chưa tồn tại quy hoạch hợp lý hoặc quy hoạch tăng trưởng không phù phù thích hợp với mức độ tăng trưởng nguồn nước, không hòa giải và hợp lý với tự nhiên, môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên vốn vẫn tồn tại lâu nay. Mức độ nghiêm trọng của hạn hán thiếu nước càng tăng dần do nguồn nước dễ bị tổn thương, suy thoái và khủng hoảng lại chịu tác động mạnh mẽ và tự tin của con người.

Tác hại của hạn hán

Hạn hán có tác động to lớn đến môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên, kinh tế tài chính, chính trị xã hội và sức mạnh thể chất con người. Hạn hán là nguyên nhân dẫn đến đói nghèo, bệnh tật thậm chí còn là trận chiến tranh do xung đột nguồn nước.

Hạn hán tác động đến môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên như hủy hoại những loài thực vật, những loài động vật hoang dã, quần cư hoang dã, làm giảm chất lượng không khí, nước, làm ngày càng tăng rủi ro không mong muốn tiềm ẩn tiềm ẩn cháy rừng, xói lở đất. Các tác động này hoàn toàn có thể kéo dãn và không Phục hồi được.

Hạn hán tác động đến kinh tế tài chính xã hội như giảm năng suất cây trồng, giảm diện tích s quy hoạnh gieo trồng, giảm sản lượng cây trồng, hầu hết là sản lượng cây lương thực. Tăng ngân sách sản xuất nông nghiệp, giảm thu nhập của lao động nông nghiệp. Tăng giá tiền và giá cả những lương thực. Giảm tổng mức thành phầm chăn nuôi. Các nhà máy sản xuất thủy điện gặp nhiều trở ngại vất vả trong quy trình vận hành.

Hạn hán có điểm lưu ý là hình thành chậm, thời hạn ảnh hưởng kéo dãn, có tác động xấu đi tới nhiều nghành gồm có đời sống sinh hoạt, sản xuất, môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên,vv. Ở Tây Nguyên hầu như năm nào thì cũng trở nên hạn hán rình rập đe dọa. Năm thông thường hoặc có mưa khá thì Tây Nguyên cũng phải chịu vài, ba tháng khô hạn (thường là từ thời gian giữa tháng 1 đến thời điểm đầu tháng bốn) với trên 2/3 số vùng ảnh hưởng nắng hạn và thiếu nước. Đây là thời kỳ mà nhiệt độ không khí, lượng mưa và lượng dòng chảy đạt thấp nhất trong năm và cũng là thời kỳ cao điểm của nắng nóng. Với đặc trưng là lượng mưa năm có sự dịch chuyển khá lớn quanh trị trung bình (năm mưa nhiều hoàn toàn có thể có lượng lớn gấp hai năm mưa ít), và lượng dòng chảy trong sông suối lại phụ thuộc hầu hết vào mưa nên trong năm mưa ít thì tình trạng hạn và thiếu nước trong mùa khô liền kề trình làng rất nóng giãy. Tần suất xuất hiện trong năm hạn nghiêm trọng ở Tây Nguyên vượt 20% tức khoảng chừng 5 năm lại sở hữu một năm hạn nghiêm trọng hoặc đặc biệt quan trọng nghiêm trọng.

Đập cạn nước-Ảnh VP

Dự báo hạn

Khác với những thiên tai khác, hạn tăng trưởng chậm và thường chỉ được phát hiện khi con người đang không ít bị ảnh hưởng bởi hạn. Cho đến nay những nhà khoa học đã phác họa được một số trong những vị trí căn cứ khoa học quan trọng giúp ích cho dự báo hạn như:

Tương tác đại dương khí quyển và hiện tượng kỳ lạ Elnino. Các Elnino và Lanina xẩy ra ở vùng xích đạo nhiệt đới gió mùa Thái Bình Dương có quan hệ ngặt nghèo với việc tăng hay tụt giảm mẽ lượng mưa ở những khu vực xung quanh Thái Bình Dương, đặc biệt quan trọng riêng với những khu vực thuộc nhiệt đới gió mùa. Ở việt nam hiệu ứng Elnino có Xu thế tăng cường kĩ năng hạn hán trên một số trong những khu vực, trong số đó khu vực Tây nguyên có mức độ ảnh hưởng rõ ràng nhất.

Áp cao phó nhiệt đới gió mùa Thái Bình Dương: Sự khống chế của khối mạng lưới hệ thống áp cao gắn sát với thời kỳ ít mưa. Đối với những khu vực nhất định, hạn hán hình thành và kéo dãn khi áp cao Thái Bình Dương tăng trưởng trên phần lớn đại dương nhiệt đới gió mùa. Người ta khởi đầu xây dựng và đưa vào thử nghiệm một số trong những quy mô dự báo thời tiết hạn dài, chú ý hạn hán nhờ vào quy trình vận động của những TT khí áp, trong số đó có áp cao phó nhiệt đới gió mùa Thái Bình Dương.

Phòng chống hạn

Mặc dù hạn hán là một hiện tượng kỳ lạ khắc nghiệt của vạn vật thiên nhiên nhưng toàn bộ chúng ta vẫn hoàn toàn có thể giảm nhẹ những thiệt hại do hạn hán gây ra thông qua việc phòng, chống hạn hán một cách có hiệu suất cao. Chúng ta nên phải sử dụng hợp lý tài nguyên nước trong sản xuất cũng như trong sinh hoạt. Trong sản xuất, nhất là sản xuất nông nghiệp, tiết kiệm chi phí nước cần phải thực thi về cả 3 phương diện: quy hoạch tưới tiêu hợp lý, xây dựng đồng ruộng hoàn toàn có thể tăng cường giữ nước trong đất và tuyển lựa được những giống cây trồng có nhiều kĩ năng chịu hạn. Xây dựng mới những hồ chứa có dung tích thích hợp nhằm mục đích tăng cường dòng chảy kiệt cho những khối mạng lưới hệ thống sông. Xây dựng mới và tăng cấp những khu công trình xây dựng tưới tiêu, giành thế dữ thế chủ động tưới tiêu trên phần lớn diện tích s quy hoạnh canh tác nông nghiệp, vừa là giải pháp trước mắt vừa là giải pháp lâu dài phòng, chống hạn hán. Ngoài ra, một giải pháp phòng chống hạn khác có hiệu suất cao lâu dài và bền vững là trồng rừng và bảo vệ rừng.

Nguyễn Văn Huy

Trung tâm KTTV tỉnh Kon Tum

1.Hạn hán là gì?

Hạn hán là hiện tượng kỳ lạ lượng mưa thiếu vắng nghiêm trọng kéo dãn, làm giảm hàm lượng ẩm trong không khí và hàm lượng nước trong đất, làm suy kiệt dòng chảy sông suối, hạ thấp mực nước ao hồ, mực nước trong những tầng chứa nước dưới đất gây ảnh hưởng xấu đến việc sinh trưởng của cây trồng, làm môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên suy thoái và khủng hoảng gây đói nghèo dịch bệnh…

Hình 1: Vét từng giọt nước nơi khô hạn nứt nẻ

2. Những nguyên nhân nào gây ra hạn hán?

Nguyên nhân gây ra hạn hán có nhiều tuy nhiên triệu tập hầu hết là 2 nguyên nhân chính:

Nguyên nhân khách quan: Do khí hậu thời tiết không bình thường gây ra lượng mưa thường xuyên rất ít hoặc nhất thời thiếu vắng.

– Mưa rất ít, lượng mưa không đáng kể trong thời hạn dài hầu như quanh năm, đấy là tình trạng phổ cập trên những vùng khô hạn và bán khô hạn. Lượng mưa trong mức chừng thời hạn dài đáng kể thấp hơn rõ rệt mức trung bình nhiều năm cùng thời gian. Tình trạng này hoàn toàn có thể xẩy ra trên hầu khắp những vùng, kể cả vùng mưa nhiều.

– Mưa quá nhiều lắm, nhưng trong thuở nào gian nhất định trước đó không mưa hoặc mưa chỉ phục vụ nhu yếu tối thiểu của sản xuất và môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên xung quanh. Đây là tình trạng phổ cập trên những vùng khí hậu gió mùa, có sự khác lạ rõ rệt về mưa giữa mùa mưa và mùa khô. Bản chất và tác động của hạn hán gắn sát với định loại về hạn hán.

Nguyên nhân chủ quan: Do con người gây ra, trước hết là vì tình trạng phá rừng bừa bãi làm mất đi nguồn nước ngầm dẫn đến hết sạch nguồn nước; việc trồng cây không thích hợp, vùng ít nước cũng trồng cây cần nhiều nước (như lúa) làm cho việc sử dụng nước quá nhiều, dẫn đến việc hết sạch nguồn nước; thêm vào đó công tác thao tác quy hoạch sử dụng nước, sắp xếp khu công trình xây dựng không thích hợp, làm cho nhiều khu công trình xây dựng không phát huy được tác dụng… Vùng cần nhiều nước lại sắp xếp khu công trình xây dựng nhỏ, còn vùng thiếu nước (nguồn nước tự nhiên) lại sắp xếp xây dựng khu công trình xây dựng lớn. Cạnh đó, chất lượng thiết kế, thi công khu công trình xây dựng không được tân tiến hóa và không thích hợp. Thêm nữa, hạn hán thiếu nước trong mùa khô (mùa kiệt) là vì không đủ nguồn nước và thiếu những giải pháp thiết yếu để phục vụ nhu yếu sử dụng ngày càng ngày càng tăng do sự tăng trưởng kinh tế tài chính-xã hội ở những khu vực, những vùng chưa tồn tại quy hoạch hợp lý hoặc quy hoạch tăng trưởng không phù phù thích hợp với mức độ tăng trưởng nguồn nước, không hài hoà với tự nhiên, môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên vốn vẫn tồn tại lâu nay. Mức độ nghiêm trọng của hạn hán thiếu nước càng tăng dần do nguồn nước dễ bị tổn thương, suy thoái và khủng hoảng lại chịu tác động mạnh mẽ và tự tin của con người.

3. Hạn hán được phân loại ra làm sao?

Theo tổ chức triển khai Khí tượng Thế giới (WMO) hạn hán được phân ra 4 loại: hạn khí tượng, hạn nông nghiệp, hạn thuỷ văn và hạn kinh tế tài chính xã hội.

a. Thế nào là hạn khí tượng?

Thiếu hụt nước trong cán cân lượng mưa, lượng bốc hơi, nhất là trong trường hợp liên tục mất mưa. Ở đây lượng mưa tiêu biểu vượt trội cho phần thu và lượng bốc hơi tiêu biểu vượt trội cho phần chi của cán cân nước. Do lượng bốc hơi đồng biến với cường độ bức xạ, nhiệt độ, vận tốc gió và nghịch biến với nhiệt độ nên hạn hán ngày càng tăng khi nắng nhiều, nhiệt độ cao, gió mạnh, thời tiết khô ráo.

b. Thế nào là hạn nông nghiệp?

Thiếu hụt mưa dẫn tới mất cân đối giữa hàm lượng nước thực tiễn trong đất và nhu yếu nước của cây trồng. Hạn nông nghiệp thực ra là hạn sinh lý được xác lập bởi Đk nước thích nghi ngại không thích nghi của cây trồng, hệ canh tác nông nghiệp, thảm thực vật tự nhiên… Ngoài lượng mưa ra, hạn nông nghiệp liên quan với nhiều Đk tự nhiên (địa hình, đất,…) và Đk xã hội (tưới, chính sách canh tác,…).

c. Thế nào là hạn thuỷ văn?

Dòng chảy sông suối thấp hơn trung bình nhiều năm rõ rệt và mực nước trong những tầng chứa nước dưới đất hạ thấp. Ngoài lượng mưa ra, hạn thuỷ văn chịu ràng buộc của nhiều yếu tố khác: dòng chảy mặt, nước ngầm tầng nông, nước ngầm tầng sâu…

Hình 3: Tình trạng thiếu nước trên sông Hồng vào mùa cạn

d. Thế nào là hạn kinh tế tài chính xã hội?

Nước không đủ phục vụ cho nhu yếu của những hoạt động và sinh hoạt giải trí sinh hoạt kinh tế tài chính xã hội.

Hình 4. Gùi nước nơi suối cạn

4. Hạn thuỷ văn được xác lập ra làm sao?

Hạn thuỷ văn được đặc trưng bằng sự suy giảm dòng chảy sông và thiếu vắng những nguồn nước mặt và nước ngầm. Các chỉ tiêu hạn thuỷ văn tiêu biểu vượt trội gồm có: Cán cân nước, thông số khô, thông số cạn, thông số hạn.

Cán cân nước: W=G-L
Trong số đó: 

W: Lượng nước có trong khối mạng lưới hệ thống G: Lượng nước đến

L: Lượng nước tổn thất

– Chỉ số hạn:
Hệ số khô:

Trong số đó:

Kkh: Hệ số khô R: Lượng mưa

E: Lượng bốc hơi kĩ năng

Hệ số cạn

Trong số đó:

Kc: Hệ số cạn
Qi: Lưu lượng thời đoạn i của năm j
Qj: Lưu lượng năm
Q0: Lưu lượng trung bình nhiều năm

Hệ số hạn

Trong số đó:

Kh: Hệ số hạn
Có thể phân định 3 cấp hạn theo Kh
Hạn nhẹ: Kh<0,6
Hạn vừa: 0,6 <= Kh<= 1
Hạn nặng: Kh > 1

Theo Chuyên Viên hạn hán của tố chức Khí tượng toàn thế giới, một vùng sẽ là khô hạn khi số lượng mưa cả năm không đến 250mm và là bán khô hạn khi số lượng mưa đó không đến 500mm.

Để nhìn nhận mức độ khô hạn người ta còn dùng chỉ số cấp nước mặt SWSI. Chỉ số SWSI được xem với thời đoạn tháng và có mức giá trị trong mức chừng từ -4,2 đến 4,2. Giá trị âm thể hiện mức độ thiếu nước, giá trị càng nhỏ mức độ khô hạn càng quyết liệt. Giá trị dương thể hiện tình trạng dư thừa nước.
 

Bảng phân cấp hạn theo SWSI

SWSI Tình trạng cấp nước >= -4 Hạn cực nặng -4 ÷ -3 Hạn rất nặng -2,9 ÷ -2 Hạn vừa -1,9 ÷ -1 Hơi khô -0,9 ÷ 0,9 Gần như thông thường 1 ÷ 1,9 Hơi ẩm 2 ÷ 2,9 Ẩm vừa 3 ÷ 4 Rất ẩm >4 Cực ẩm

5. Hạn hán được đặc trưng bằng gì?

Để mô tả khái quát tình hình chung về hạn hán trong những khu vực và diễn biến theo thời hạn của chúng, người ta đã sử dụng chỉ số khô hạn hàng tháng và năm:

Ở đây:

Kt: chỉ số khô hạn tháng (năm)
Pt: Lượng bốc hơi theo Piche tháng (năm)
Rt: Lượng mưa tháng (năm)

a. Thế nào là hạn tháng?

Hạn hán trong một tháng nào đó của 12 tháng trong chu kỳ luân hồi năm được ký hiệu là H(th)t xẩy ra khi:
R(th)t <= C(th)
Ở đây:

R(th)t: Lượng mưa tháng t
C(th): Tiêu chuẩn hạn của lượng mưa tháng

Với lượng mưa cả tháng bằng hoặc thấp hơn 30mm mới sẽ là tháng hạn. Như vậy tần suất hạn theo tháng ký hiệu là P(th) được xác lập bằng:

Ở đây:

m(th): Số lần quan trắc được hạn tháng
n(th): Số lần quan trắc lượng mưa tháng

b. Thế nào là hạn tuần?

Theo thông lệ, tuần là 10 ngày trong 20 ngày đầu của tháng và 10 hoặc 11 ngày cuối thời gian tháng, có khi là 8 hoặc 9 ngày riêng với tháng 2. Hạn hán trong một tuần nào đó trong số 36 tuần của toàn bộ năm được ký hiệu là H(t)t xẩy ra khi:

R(t)t <= Ct

Ở đây:

R(t)t: Lượng mưa tuần t
C(t): Tiêu chuẩn hạn của lượng mưa tuần

Cũng nhờ vào kết quả thực nghiệm hoàn toàn có thể chọn C(t) là 10mm.
Tương tự như tần suất hạn tháng, P(t) được gọi là tần suất hạn theo tuần được xác lập bằng:

Ở đây:

m(t): Số lần quan trắc được hạn tuần.
n(t): Số lần quan trắc lượng mưa tuần.

Các nhóm khu vực về đặc trưng khô hạn phổ cập tại Việt Nam  

Nhóm khu vực Khu vực Mùa khô hạn phổ cập  Bắc bộ Tây Bắc XI-IV Việt Bắc

XI – III

Đồng bằng Bắc Bộ XI-III Trung Bộ Bắc Trung Bộ IV-VIII Nam Trung Bộ II-VIII Tây Nguyên Tây Nguyên XI-IV Nam Bộ Nam Bộ XII – IV

6. Những tác hại của hạn hán và trong năm hạn hán ảnh hưởng đến Việt Nam

Hạn hán có tác động to lớn đến môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên, kinh tế tài chính, chính trị xã hội và sức khoẻ con người. Hạn hán là nguyên nhân dẫn đến đói nghèo, bệnh tật thậm chí còn là trận chiến tranh do xung đột nguồn nước.
Hạn hán tác động đến môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên như huỷ hoại những loài thực vật, những loài động vật hoang dã, quần cư hoang dã, làm giảm chất lượng không khí, nước, làm cháy rừng, xói lở đất. Các tác động này hoàn toàn có thể kéo dãn và không Phục hồi được.

Hạn hán tác động đến kinh tế tài chính xã hội như giảm năng suất cây trồng, giảm diện tích s quy hoạnh gieo trồng, giảm sản lượng cây trồng, hầu hết là sản lượng cây lương thực. Tăng ngân sách sản xuất nông nghiệp, giảm thu nhập của lao động nông nghiệp. Tăng giá tiền và giá cả những lương thực. Giảm tổng mức thành phầm chăn nuôi. Các nhà máy sản xuất thuỷ điện gặp nhiều trở ngại vất vả trong quy trình vận hành.

Ở Việt Nam, hạn hán xẩy ra ở vùng này hay vùng khác với mức độ và thời hạn rất khác nhau, gây ra những thiệt hại to lớn riêng với kinh tế tài chính-xã hội, nhất là nguồn nước và sản xuất nông nghiệp.

Trong vòng 40 năm qua, có quá nhiều trong năm hạn nặng và hạn nghiêm trọng. Ở Bắc Bộ trong năm xẩy ra hạn nặng vào vụ đông xuân là 1959,1961, 1970, 1984, 1986, 1989, 1993, 1998 và vào vụ hè là: 1960, 1961, 1963, 1964. Trung Bộ và Nam Bộ hạn chế trong trong năm 1983, 1987, 1988, 1990, 1992, 1993, 2003, 2004 đặc biệt quan trọng hạn rất nghiêm trọng vào năm 1993 và năm 1998.

7. Một số đợt hạn hán điển hình trong trong năm mới tết đến gần đây

7.1. Thiên tai hạn hán thiếu nước năm 1992-1993

Thiếu hụt nghiêm trọng lượng mưa vào thời gian ở thời gian cuối năm 1992 gây hạn hán thiếu nước cho sản xuất và dân số trong năm 1993. Ở Bắc Bộ và Bắc Trung Bộ, thiếu vắng mưa so với TBNN tới 30-70%, có nơi 100% từ thời điểm tháng 8-11/1992 và tới 40-60% trong những tháng thời điểm đầu xuân mới 1993 (7 tháng thời điểm đầu xuân mới 1993, mưa bằng 25-40% TBNN), đã gây ra hạn hán ngay cuối vụ mùa năm 1992. Đầu năm 1993, dự trữ nguồn nước trong đất, sông suối và ở những hồ chứa rất ít. Hạn hán thiếu nước nghiêm trọng trong vụ đông xuân 1992-1993, hè thu 1993, ở hầu hết những vùng. Tổng diện tích s quy hoạnh lúa đông xuân bị hạn trên 176.000ha (bị chết trên 22.000ha).

Mực nước trên những sông đều thấp hơn TBNN từ 0,1-0,5m. Mặn xâm nhập sâu vào những cửa sông, từ 10-20km, có những lúc tới 30km. Tháng 7/1993, mực nước những hồ chứa lớn đều ở dưới mức nước chết vẫn được tiếp tục khai thác chống hạn. Các hồ chứa vừa và nhỏ đều hết sạch.

Hạn hán tác động mạnh nhất đến nông nghiệp những tỉnh Thanh Hoá – Bình Thuận (gần 1/2 diện tích s quy hoạnh lúa vụ hè thu năm 1993 bị hạn, bị chết 24.093 ha. Đồng bằng sông Cửu Long, hạn hán ít nóng giãy hơn.

7.2.Thiên tai hạn hán thiếu nước năm 1997-1998

Mùa mưa năm 1997 kết thúc sớm hơn 1 tháng; 6 tháng thời điểm đầu xuân mới 1998 lượng mưa trung bình chỉ đạt tới từ 30-70% cùng thời gian; vùng Tây Nguyên, Đông Nam Bộ và Đồng bằng sông Cửu Long hầu như không mưa vào hàng tháng 3-6/1998; Trung Bộ hầu như không mưa trong tháng 6-9/1998. Nhiệt độ hàng tháng thời điểm đầu xuân mới 1998 đều cao hơn TBNN từ là 1-3oC. Các đợt nắng nóng nóng giãy xẩy ra liên tục và kéo dãn từ 15-29 ngày trong tháng 3, 4, 5/1998 ở Nam Bộ và tháng 6, 7, 8/1998 ở Trung Bộ. Mực nước những sông lớn đều thấp hơn TBNN cùng thời gian từ 0,5-1,5m. Đến thời điểm đầu tháng bốn/1998, những sông suối nhỏ ở Trung Bộ, Tây Nguyên, Đông Nam Bộ dòng chảy rất nhỏ hoặc khô hạn. Một số hồ vừa và toàn bộ hồ nhỏ đều khô cạn (Nghệ An có 579 hồ, Quảng Bình 110 hồ, Quảng Trị 85 hồ,…). Mực nước những hồ chứa lớn và một số trong những hồ chứa vừa khác xấp xỉ mực nước chết. Mặn xâm nhập sâu 15-20km vào nội đồng ở Miền Trung và Nam Bộ. Nhiều nguồn nước ngọt bị nhiễm mặn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến phục vụ nước tưới và sinh hoạt.

Hạn hán, thiếu nước mùa khô 1997-1998 nghiêm trọng nhất, hầu như bao trùm toàn nước, gây thiệt hại nghiêm trọng: Lúa đông xuân, hè thu, lúa mùa bị hạn trên 750.000ha (mất trắng trên 120.000ha); cây công nghiệp và cây ăn quả bị hạn trên 236.000ha (bị chết gần 51.000ha); 3,1 triệu người thiếu nước sinh hoạt. Tổng số thiệt hại về kinh tế tài chính khoảng chừng 5.000 tỷ VNĐ. Chính phủ đã phải trợ giúp hàng trăm tỷ VNĐ để phục vụ nước sinh hoạt cho 18 tỉnh. Những thiệt hại khác chưa thống kê và tính toán hết được như yếu tố kinh tế tài chính, môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên, xói mòn, sa mạc hoá, thiếu ăn, suy dinh dưỡng, khủng hoảng rủi ro không mong muốn cục bộ tinh thần và giảm sút sức khoẻ của hàng triệu người.

Hình 5: Bản đồ hạn hán năm 1993

Năm 2001, những tỉnh Phú Yên, Quảng Nam, Quảng Bình, Quảng Trị là những tỉnh bị hạn nghiêm trọng. Các tháng 6 và 7 hầu như không mưa. Chỉ riêng ở Phú Yên, hạn hán đã gây thiệt hại cho 7200 ha mía, 500 ha sắn, 225 ha lúa nước và 300 ha lúa nương.

Hình 6: Hạn vụ Đông Xuân 1998 – 1999

Hình 7: Bản đồ hạn hán năm 1998

Trong 6 tháng thời điểm đầu xuân mới 2002, hạn hán nghiêm trọng đã trình làng ở vùng Duyên hải Nam Trung Bộ, Tây Nguyên và Đông Nam Bộ gây thiệt hại về mùa màng, gây cháy rừng trên diện rộng, trong số đó có cháy rừng lớn ở những khu rừng rậm tự nhiên U Minh thượng và U Minh hạ.

Những tháng trước mùa mưa năm 2003, hạn hán bao trùm hầu khắp Tay Nguyên, gây thiệt hại cho khoảng chừng 300 ha lúa ở Kon Tum, 3000 ha lúa ở Gia Lai và 50.000 ha đất canh tác ở Đắk Lắc; thiếu nước cấp cho sinh hoạt của 100.000 hộ dân cư. Chỉ tính riêng cho Đắk Lắc, tổng thiệt hại ước tính khoảng chừng 250 tỷ VNĐ.

Hạn hán thiếu nước năm 2004-2005 xẩy ra trên diện rộng nhưng không nghiêm trọng như năm 1997-1998. Ở Bắc Bộ, mực nước sông Hồng tại Tp Hà Nội Thủ Đô vào thời điểm đầu tháng 3 xuống mức 1,72 m thấp nhất Tính từ lúc năm 1963 đến năm 2005. Ở Miền Trung và Tây Nguyên, nắng nóng kéo dãn, dòng chảy trên những sông suối ở tại mức thấp hơn trung bình nhiều năm cùng thời gian, một số trong những suối hết sạch hoàn toàn; nhiều hồ, đập dâng hết kĩ năng cấp nước.

Ninh Thuận là địa phương bị hạn hán thiếu nước quyết liệt nhất trong vòng 20 năm qua, hầu hết do mưa ít, lượng mưa trong 4 tháng (từ thời điểm tháng 11/2004 đến tháng 2/2005) chỉ bằng khoảng chừng 41% TBNN; những sông suối, ao hồ đều khô cạn, chỉ có hồ Tân Giang còn khoảng chừng 500.000 m3 nước nhưng ở dưới mực nước chết, hồ thuỷ điện Đa Nhim- nguồn phục vụ nước hầu hết cho Ninh Thuận, cũng chỉ từ là 1/3 dung tích so với cùng thời gian năm trước đó. Toàn tỉnh có 47.220 người thiếu nước sinh hoạt.

Tại Bình Thuận, tháng 11/2004 đến 2/2005 hầu như không mưa. Mực nước trên những triền sông gần như thể hết sạch, lượng dòng chảy còn sót lại rất nhỏ; sông Dinh, sông Lòng Thương bị cạn khô. Mực nước những hồ trong tỉnh đều thấp hơn mực nước chết từ là 1,70 đến 2,2 m. Toàn bộ lượng nước còn sót lại trong những hồ chứa không phục vụ đủ nhu yếu cấp nước sinh hoạt cho nhân dân, nước uống cho gia súc. Hạn hán thiếu nước làm gần 50 ngàn người thiếu nước sinh hoạt, 16.790 hộ thiếu đói, khoảng chừng 123.800 con bò thiếu thức ăn và trên 89.000 bò, dê, cừu thiếu nước uống.

Theo thống kê gần khá đầy đủ, đến cuối thời gian tháng bốn năm 2005, tổng thiệt hại do hạn hán gây ra ở những tỉnh Nam Trung Bộ và Tây Nguyên đã lên tới trên 1.700 tỷ VNĐ. Chính phủ phải cấp 100 tỷ VNĐ để tương hỗ những địa phương khắc phục hậu quả hạn hán thiếu nước và 1500 tấn gạo để cứu đói cho nhân dân.
Vùng ĐBSCL, thiệt hại do hạn hán, xâm mặn tới 720 tỷ VNĐ. Trên sông Tiền, sông Hàm Luông, sông Cổ Chiên, sông Hậu, mặn xâm nhập sâu từ 60–80 km. Riêng sông Vàm Cỏ, mặn xâm nhập sâu tới mức kỷ lục: 120- 140km.

8. Tác động của hạn hán đối nguồn nước ra làm sao?

Tài nguyên nước gồm có nước tàng trữ trên mặt đất (nước mặt) và nước trong tâm đất (nước ngầm hay nước dưới đất). Nước mặt ở trong sông , ngòi, ao, hồ… và nước ở dưới đất là nguồn nước hầu hết phục vụ cho sản xuất, ăn uống, sinh hoạt của con người. Ở việt nam, mưa là nguồn phục vụ chính của nước sông ngòi, ao, hồ và nước dưới đất. Khi hạn hán xẩy ra nước trong sông ngòi, ao, hồ, và nước dưới đất hết sạch, không đủ phục vụ cho nhu yếu sinh hoạt, sản xuất nông nghiệp và duy trì tăng trưởng bền vững của môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sinh thái xanh. Như vậy, từ hạn khí tượng dẫn đến hạn thuỷ văn, hạn nông nghiệp. Để nhìn nhận tác động của hạn hán riêng với nguồn nước, thiết yếu phải làm sáng tỏ diễn biến của dòng chảy sông ngòi (lượng nước sông), thành phần hầu hết của nguồn nước mặt. Hạn hán thường xẩy ra trong mùa cạn vì mùa cạn là thời kỳ mưa ít, tổng lượng dòng chảy sông suối hết sạch, trong lúc số lượng nước dùng cho sản xuất và sinh hoạt lại rất rộng. Hạn thuỷ văn hầu hết là yếu tố thiếu vắng lượng dòng chảy sông ngòi trong thuở nào kỳ nào đó (năm, mùa, tháng…) so với trung bình nhiều năm. Sự thiếu vắng này hoàn toàn có thể được biểu thị bằng tỷ số k dưới đây:
 Trong số đó:

Qi: Lượng dòng chảy trong thời kỳ nào đó của năm thứ i
Qtb: Lượng dòng chảy trung bình nhiều năm trong cùng thời kỳ

9. Hạn được dự báo và phòng chống ra làm sao?

Theo dõi hạn: Nước ta có một mạng lưới gần 200 trạm khí tượng mặt đất và gần 1000 trạm đo mưa, trong số đó có một số trong những trạm tự động hóa. Lượng mưa và yếu tố khí tượng liên quan đến hạn hán đều được những trạm theo dõi, quan trắc, tính toán update và phát hiện những dịch chuyển không bình thường, đặc biệt quan trọng những tín hiệu thiếu vắng lượng mưa trên từng từng khu vực. Chúng ta cũng luôn có thể có tram thu phí ảnh mây vệ tinh phân giải cao, theo dõi biến hóa của thảm cây cối, tín hiệu quan trọng số 1 và diễn biến của hạn. Chỉ số thảm thực vật hoàn toàn có thể phản ánh tác động của hạn đến nhiều chỉ số rất khác nhau có liên quan đến nước: nhiệt độ của đất, dòng chảy trên sông, mực nước ngầm…

Dự báo hạn: Khác với những thiên tai khác, hạn tăng trưởng chậm và thường chỉ được phát hiện khi con người đang không ít bị ảnh hưởng bởi hạn. Cho đến nay người ta chưa tìm kiếm được quy mô hoặc một công nghệ tiên tiến và phát triển dự báo hạn có độ đúng chuẩn mong ước. Tuy nhiên những nhà khoa học đã phác họa được một vài vị trí căn cứ khoa học quan trọng giúp ích cho dự báo hạn như:

– Tương tác đại dương khí quyển và hiện tượng kỳ lạ Elnino. Các Elnino và Lanina xẩy ra ở vùng xích đạo nhiệt đới gió mùa Thái Bình Dương có quan hệ ngặt nghèo với việc tăng hay tụt giảm mẽ lượng mưa ở những khu vực xung quanh Thái Bình Dương, đặc biệt quan trọng riêng với những khu vực thuộc nhiệt đới gió mùa. Ở việt nam hiệu ứng Elnino có Xu thế tăng cường kĩ năng hạn hán trên một số trong những khu vực.

– Áp cao phó nhiệt đới gió mùa Thái Bình Dương

Sự khống chế của khối mạng lưới hệ thống áp cao gắn sát với thời kỳ ít mưa. Đối với những khu vực nhất định, hạn hán hình thành và kéo dãn khi áp cao Thái Bình Dương tăng trưởng trên phần lớn đại dương nhiệt đới gió mùa. Người ta khởi đầu xây dựng và đưa vào thử nghiệm một số trong những quy mô dự báo thời tiết hạn dài, chú ý hạn hán nhờ vào quy trình vận động của những TT khí áp, trong số đó có áp cao phó nhiệt đới gió mùa Thái Bình Dương.

Phòng chống hạn: Mặc dù hạn hán là một hiện tượng kỳ lạ khắc nghiệt của vạn vật thiên nhiên nhưng toàn bộ chúng ta vẫn hoàn toàn có thể giảm nhẹ những thiệt hại do hạn hán gây ra thông qua việc phòng, chống hạn hán một cách có hiệu suất cao. Chúng ta nên phải sử dụng hợp lý tài nguyên nước trong sản xuất cũng như trong sinh hoạt. Trong sản xuất, nhất là sản xuất nông nghiệp, tiết kiệm chi phí nước cần phải thực thi về cả 3 phương diện: quy hoạch tưới tiêu hợp lý, xây dựng đồng ruộng hoàn toàn có thể tăng cường giữ nước trong đất và tuyển lựa được những giống cây trồng có nhiều kĩ năng chịu hạn. Xây dựng mới những hồ chứa có dung tích thích hợp nhằm mục đích tăng cường dòng chảy kiệt cho những khối mạng lưới hệ thống sông. Xây dựng mới và tăng cấp những khu công trình xây dựng tưới tiêu, giành thế dữ thế chủ động tưới tiêu trên phần lớn diện tích s quy hoạnh canh tác nông nghiệp, vừa là giải pháp trước mắt vừa là giải pháp lâu dài phòng, chống hạn hán. Ngoài ra, một giải pháp phòng chống hạn khác có hiệu suất cao là trồng rừng và bảo vệ rừng.

10. Định hướng giải pháp phòng chống hạn hán trên quan điểm quản trị và vận hành tài nguyên nước

Nhìn chung, những vùng có rủi ro không mong muốn tiềm ẩn tiềm ẩn bị hạn hánthiếu nước nghiêm trọng thường có những điểm lưu ý: địa hình cao, dốc, sông ngắn, dòng mặt thoát khá nhanh ra dòng chính hoặc ra biển; đất đá hoàn toàn có thể chứa nước kém và không đều, phần đồng bằng ven bờ biển thì tầng chứa nước mỏng dính và dễ bị nhiễm mặn, lượng mưa nhỏ và lượng bốc hơi rất rộng hoặc nguồn nước hiện giờ đang bị khai thác quá mức cần thiết. Vì vậy, để xử lý và xử lý yếu tố hạn hán, thiếu nước cũng như phòng chống những tác hại do nước gây ra một cách lâu dài, bền vững nên phải thực thi đồng thời nhiều giải pháp, trong số đó có những giải pháp hầu hết sau:

• Xây dựng quy hoạch tổng hợp về tài nguyên nước lưu vực sông, vùng trọng điểm. Căn cứ quy hoạch, những ngành, địa phương lập kế hoạch khai thác, sử dụng hợp lý tài nguyên nước trên phạm vi của tớ; Việc xây dựng, tăng cấp những khu công trình xây dựng khai thác, sử dụng nước phải bảo vệ nguyên tắc sử dụng tổng hợp, tuân theo quy hoạch khung của toàn lưu vực và của từng tiểu lưu vực để bảo vệ công minh và nâng cao hiệu suất cao trong sử dụng nước, góp thêm phần tăng trưởng bền vững tài nguyên nước trên lưu vực sông;

• Quy hoạch tăng trưởng nguồn nước, gồm có những giải pháp khu công trình xây dựng và phi khu công trình xây dựng; gắn với việc bảo vệ, tăng trưởng rừng và kĩ năng tái tạo nguồn nước. Việc xây dựng khu công trình xây dựng trữ, giữ nước, điều hoà phân phối hợp lý nguồn nước khi phối hợp chống lũ và cấp nước phục vụ sử dụng tổng hợp, cho nhiều mục tiêu và bảo vệ tài nguyên nước, bảo vệ môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên, tăng trưởng rừng, bảo vệ rừng đầu nguồn,.. là những giải pháp cần ưu tiên trong thực thi. Phải link ngặt nghèo việc tăng trưởng kinh tế tài chính-xã hội với bảo vệ bảo mật thông tin an ninh về nước, đồng điệu với tăng trưởng nguồn nước;
• Lập kế hoạch điều hoà, phân phối tài nguyên nước cho từng lưu vực sông trên cơ sở cân đối kĩ năng nguồn nước và nhu yếu khai thác, sử dụng theo lưu vực sông, những ngành, địa phương phải tuân thủ kế hoạch điều hoà phân phối tài nguyên nước trong lưu vực; Tăng cường công tác thao tác quản trị và vận hành nhu yếu dùng nước; có cơ chế để bảo vệ dùng nước có hiệu suất cao nhất và đủ nguồn nước trong năm.

• Xây dựng chủ trương, cơ chế quản trị và vận hành, vận hành, điều hoà phân phối nguồn nước những hồ chứa lớn đa tiềm năng để tạo một nguồn phục vụ bảo vệ an toàn và uy tín và hiệu suất cao nhất phục vụ những nhu yếu khai thác, sử dụng của những ngành, địa phương trong mùa cạn kết phù thích hợp với phòng chống lũ, bảo vệ duy trì chính sách dòng chảy trên những sông chính trong vùng;

• Xây dựng chủ trương quy định thứ tự ưu tiên chia sẻ nguồn nước theo đối tượngủư dụng nhằm mục đích bảo vệ quyền lợi chung (sinh hoạt, chăn nuôi, thuỷ sản, nông nghiệp, công nghiệp…) và theo mức độ hạn hán thiếu nước;

• Thực hiện nghiêm chỉnh những văn bản quy phạm pháp lý về tài nguyên nước, trước hết là thực thi tốt việc cấp giấy phép thăm dò, khai thác, sử dụng tài nguyên nước và xả nước thải vào nguồn nước. Đây là một công cụ hữu hiệu để quản trị và vận hành tổng hợp nguồn nước vì quyền lợi chung của toàn xã hội;

• Chuyển đổi cơ cấu tổ chức triển khai kinh tế tài chính cho phù phù thích hợp với kĩ năng nguồn nước ở mỗi vùng mỗi lưu vực sông, Đk tự nhiên. Xây dựng những quy mô với nhiều chủng loại cây, con đã được thử nghiệm hoàn toàn có thể chịu khô hạn, tiêu thụ ít nước. ưu tiên cấp nước cho sinh hoạt và những ngành kinh tế tài chính hiệu suất cao và giá trị cao;

• Điều tra, tìm kiếm nguồn nước dưới đất cho những vùng có rủi ro không mong muốn tiềm ẩn tiềm ẩn hạn hán thiếu nước ở tại mức cao để khai thác nước dưới đất làm phương án dự trữ cấp nước trong thời kỳ hạn hán thiếu nước;

• Nghiên cứu giải pháp tương hỗ update tự tạo nguồn nước dưới đất và gây mưa tự tạo trong những vùng hạn hán thường xuyên;

• Khuyến khích những kỹ thuật và công nghệ tiên tiến và phát triển thúc đẩy việc dùng nước tiết kiệm chi phí, sử dụng tuần hoàn, tái sử dụng và giảm thiểu ô nhiễm nước;

• Xây dựng cơ chế, cỗ máy làm công tác thao tác quản trị và vận hành hạn hán thiếu nước nói riêng và quản trị và vận hành thiên tai nói chung. Dự báo, dự kiến diễn biến nguồn nước thường niên khi xét những yếu tố ảnh hưởng như tăng trưởng kinh tế tài chính – xã hội; tình trạng khai thác, sử dụng; kĩ năng suy thoái và khủng hoảng nguồn nước và tác động của biến hóa khí hậu toàn thế giới.

Chúng ta có đủ nước. Chỉ lo không biết bảo vệ, bảo tồn, giữ, trữ nước và phân phối hợp lý trong năm cho những nhu yếu sử dụng.

Lại Thị Lương – Sưu tầm

Nguồn Trung tâm Dự báo KTTV Trung ương

Page 2

Trang chủ»Kiến thức KTTV »Hạn hán

Cập nhật 04-02-2015 03:15, lượt xem: 20309 lần

 Hạn hán là một loại thiên tai, hạn hán thường xuyên xẩy ra ở việt nam, nóng giãy nhất là vùng Nam Trung Bộ và Tây Nguyên: Từ 1980 đến nay, có đến 18 năm xuất hiện hạn hán đáng kể tùy từng vùng với diện tích s quy hoạnh cây trồng bị hạn, mất trắng từ hàng trăm tới hàng trăm ngàn ha.

»Xem tiếp

Cập nhật 19-03-2014 03:57, lượt xem: 33326 lần

Hạn hán là hiện tượng kỳ lạ lượng mưa thiếu vắng nghiêm trọng kéo dãn, làm giảm hàm lượng ẩm trong không khí và hàm lượng nước trong đất, làm suy kiệt dòng chảy sông suối, hạ thấp mực nước ao hồ, mực nước trong những tầng chứa nước dưới đất gây ảnh hưởng xấu đến việc sinh trưởng của cây trồng, làm môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên suy thoái và khủng hoảng gây đói nghèo dịch bệnh…

»Xem tiếp

Thời tiết trong nước

Nha Trang23-29°C TP Vinh21-26°C Đà Nẵng23-26°C TP Hồ Chí Minh23-28°C Hà Nội20-24°C Cần Thơ24-31°C

Hình ảnh

    … Đoàn tư vấn Phần Lan 2 … … Đoàn tư vấn Phần Lan 7 …

 

Tải thêm tài liệu liên quan đến nội dung bài viết Ở đồng bằng Nam Bộ và vùng thấp của Tây Nguyên thời kì hạn hán kéo dãn khoảng chừng

Reply
3
0
Chia sẻ

4272

Review Ở đồng bằng Nam Bộ và vùng thấp của Tây Nguyên thời kì hạn hán kéo dãn khoảng chừng ?

Bạn vừa Read tài liệu Với Một số hướng dẫn một cách rõ ràng hơn về Review Ở đồng bằng Nam Bộ và vùng thấp của Tây Nguyên thời kì hạn hán kéo dãn khoảng chừng tiên tiến và phát triển nhất

Chia Sẻ Link Down Ở đồng bằng Nam Bộ và vùng thấp của Tây Nguyên thời kì hạn hán kéo dãn khoảng chừng miễn phí

Bạn đang tìm một số trong những Chia SẻLink Download Ở đồng bằng Nam Bộ và vùng thấp của Tây Nguyên thời kì hạn hán kéo dãn khoảng chừng miễn phí.

Thảo Luận vướng mắc về Ở đồng bằng Nam Bộ và vùng thấp của Tây Nguyên thời kì hạn hán kéo dãn khoảng chừng

Nếu sau khi đọc nội dung bài viết Ở đồng bằng Nam Bộ và vùng thấp của Tây Nguyên thời kì hạn hán kéo dãn khoảng chừng vẫn chưa hiểu thì hoàn toàn có thể lại Comment ở cuối bài để Tác giả lý giải và hướng dẫn lại nha
#Ở #đồng #bằng #Nam #Bộ #và #vùng #thấp #của #Tây #Nguyên #thời #kì #hạn #hán #kéo #dài #khoảng chừng