Mẹo về Tại sao chính sách xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và những nước Đông Âu sụp đổ Mới Nhất

Bạn đang tìm kiếm từ khóa Tại sao chính sách xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và những nước Đông Âu sụp đổ được Cập Nhật vào lúc : 2022-08-05 16:30:20 . Với phương châm chia sẻ Bí quyết Hướng dẫn trong nội dung bài viết một cách Chi Tiết 2022. Nếu sau khi Read Post vẫn ko hiểu thì hoàn toàn có thể lại phản hồi ở cuối bài để Tác giả lý giải và hướng dẫn lại nha.

Liên Xô tan rã: Bốn nguyên do chính khiến Liên Xô giải thể cuối 1991

Nội dung chính

    Liên Xô tan rã: Bốn nguyên do chính khiến Liên Xô giải thể cuối 1991Sụp đổ bất thần nhưng sau một quy trình tụt dốcBốn yếu tố chính quật ngã Liên XôVideo liên quan

Nguồn hình ảnh, Alamy

Chụp lại hình ảnh,

Trước khi Mikhail Gorbachev từ chức hôm 25/12/1991, ba lãnh đạo Nga, Ukraine và Belarus đã khai tử Liên Xô bằng tuyên bố chung 08/12 coi Liên bang Xô-Viết “chấm hết tồn tại trong quan hệ quốc tế”

Ba mươi năm tiếp theo khi Liên bang Xô- Viết tan rã, việc xác lập ngày rõ ràng của yếu tố sụp đổ vẫn là đề tài tranh luận của những sử gia.

Trên mạng xã hội ngày ngày hôm nay, và trong những sách lịch sử từ 30 năm qua, ngày Liên Xô chính thức giải thể vẫn được ghi là 25, hoặc 26 tháng 12 năm 1991.

Về mặt kỹ thuật, cả hai ngày 25 và 26 đều hoàn toàn có thể xem là ngày Liên Xô chấm hết tồn tại, tuy cũng chỉ là về mặt hình thức.

Vì ngày 8/12/1991, lãnh đạo ba vương quốc châu Âu là thành viên chủ chốt của Liên Xô: Nga, Belarus và Ukraine, đã cùng ra tuyên bố “Liên Xô, với tư cách là một chủ thể của quan hệ quốc tế và thực thể địa chính trị (geopolitical reality) nay chấm hết tồn tại.”

Quảng cáo

Ngày nay, Tổng thống Nga Vladimir Putin lên tiếng phê phán quyết định hành động bất thần đó của ba lãnh đạo những nước cộng hòa châu Âu, nói tiếng Nga, thuộc Liên Xô: Boris Yeltsin (Nga), Leonid Kravchuk (Ukraine) và Stanislav Shushkevich (Belarus), “đơn phương tuyên bố xóa sổ Liên Xô”.

Nhưng cũng quyết định hành động này – sau được lãnh đạo CH Kazakhstan ủng hộ – khiến Tổng thống ở đầu cuối của Liên Xô Mikhail Gorbachev không hề “vương quốc nào để lãnh đạo”.

‘Biết ơn Gorbachev đã khiến Liên Xô sụp đổ’

Thượng đỉnh Biden-Putin chỉ giúp hai bên nhìn rõ khác biệt?

Vĩnh biệt người về từ Ngục tù Gulag

Ngôi làng thần tượng Gorbachev

Ngày 25/12/1991, sau khi gọi điện thông báo cho Tổng thống George Bush (cha), ông Gorbachev tuyên bố từ chức.

Về lý thuyết, những ủy viên của Xô-Viết Tối cao của Liên Xô hoàn toàn có thể bầu lựa chọn ra một tổng thống khác, thay ông Gorbachev.

Nhưng họ đã sự không tương đương và sống trong tâm ý rã đám tới nên số người dự họp ngày 26/12 không còn nhiều. Khi họ đến họp trong hội trường ở Điện Kremlin, ai này đã dọn cả lá cờ Liên Xô khỏi phòng, và một nhóm nhỏ đại biểu có mặt ở đầu cuối đã bỏ phiếu thừa nhận một sự đã rồi là Liên Xô giải thể.

Nguồn hình ảnh, Getty Images

Chụp lại hình ảnh,

Mikhail Gorbachev, Raisa Gorbachova (giữa) và Margaret Thatcher trong một chuyến thăm London năm 1989

Khi đưa tin về những sự kiện này, những báo Phương Tây như The Guardian hoặc chọn ngày 25/12 là ngày Tổng thống Gorbachev từ chức, hoặc ngày 26/12, (The Tp New York Times) khi Xô-Viết tối cao Liên Xô bỏ phiếu tự chấm hết hoạt động của tớ.

Tờ báo Mỹ có tựa đề khá hình ảnh hôm 26/12/1991 “END OF THE SOVIET UNION; The Soviet State, Born of a Dream, Dies- Dấu chấm hết của Liên Xô: Nhà nước Xô-Viết, sinh ra như một Giấc Mơ, đã chết”

Theo nhận xét của David Krugler trong bài “The Collapse of the Soviet Union in December 1991” trên một trang lịch sử ở Hoa Kỳ, thì “điều trớ trêu là cơ quan ít có quyền lực tối cao nhất (Xô-Viết Tối cao Liên Xô), lại sở hữu tiếng nói ở đầu cuối đại diện cho Liên Xô”.

Quả thật, dù chỉ đóng vai trò hình thức, Xô-Viết tối cao, gồm những đại biểu của toàn bộ Liên Xô, từ Nga đến những dân tộc khác trong Liên bang, là cơ quan có quyền “đóng dấu” phê chuẩn -theo Đảng Cộng sản chỉ huy – mọi hiệp. ước quốc tế của Liên Xô.

Vì thế, về pháp lý, sau nghị quyết ngày 26/12/1991, Liên Xô chính thức không hề tồn tại như một vương quốc trên trường quốc tế, gây sốc cho toàn bộ Hoa Kỳ và nhiều nước khác.

Phải mất một thời hạn sau, trong một số trường hợp là đến hết 1992, nước Nga mới xử lý và xử lý xong mọi thủ tục “tiếp quản” di sản của Liên Xô và trở thành vương quốc thừa kế, gồm cả những đại sứ quán, vị trí căn cứ quân sự chiến lược, và quan trọng hơn hết là kho vũ khí hạt nhân đóng rải rác ở nhiều nước trong Liên bang (cũ)

Sụp đổ bất thần nhưng sau một quy trình tụt dốc

Khi nói tới Liên Xô cũ, người ta nêu ra những cột mốc rất khác nhau, Tính từ lúc năm 1989 để nói về quy trình tan vỡ (break-up) của khối xã hội chủ nghĩa Đông Âu đứng đầu là Liên Xô.

Điều hầu hết những sử gia phương Tây đồng ý được với nhau là quy trình Liên Xô sụp đổ trình làng không phải một lúc, mà từ nhiều năm trước đó, khởi đầu với thời kỳ trì trệ (stagnation) của TBT Leonid Brezhnev.

Theo Jonathan Hasham trong cuốn “Russia’s Cold War”, thì Liên Xô sụp đổ trước hết là vì những xích míc nội tại (underlying antagonism).

Các trường phái rất khác nhau nay nhấn mạnh yếu tố vào yếu tố bên phía ngoài: biến hóa tại Đông Âu, quan hệ với Hoa Kỳ, cuộc chạy đua khoa học, khủng hoảng rủi ro không mong muốn cục bộ dầu hỏa, cuộc chiến Afghanistan…hay yếu tố bên trong: chủ nghĩa dân tộc, bộ máy nhà nước bảo thủ, lạc hậu…đã làm lung lay Liên Xô trong mức chừng 20 năm trước đó khi Anh Cả Đỏ của khối cộng sản toàn thế giới ngã kềnh.

Nguồn hình ảnh, RADCHENKO EVGENY

Chụp lại hình ảnh,

Dấu tích “khu khắc nghiệt” – một phần của khối mạng lưới hệ thống Gulag tàn khốc thời Stalin. Dù đạt nhiều thành tích công nghệ, xã hội, Liên Xô đã đàn áp thẳng tay người dân của chính mình trong nhiều thập. niên bằng hệ thống ngục tù kinh khủng

Xét ra yếu tố nào thì cũng quan trọng nhưng không phải là duy nhất khiến Liên Xô tan rã mà quy trình suy thoái và khủng hoảng mang tính chất chất hệ thống xẩy ra từ gốc rễ: Liên Xô chọn một quy mô phi thực tiễn và sử dụng bạo lực, quân đội, công an quá rộng nhằm mục đích duy trì quyền chính trị của một đảng toàn trị, bóp nghẹt mọi sáng tạo độc lạ Đổi Mới từ bên trong.

Gorbachev, theo nhìn nhận của Svetlana Savranskaya trong cuốn “The End of The Soviet Union” (2022, viết cùng Thomas Blanton), đã quá tin tưởng rằng hệ thống Liên Xô thực sự tốt về bản chất, chỉ việc sửa đổi, làm mới là nó sẽ tồn tại.

Nhưng trên thực tiễn, như quan điểm của George Friedman viết trên Geopolitical Futures, thì Gorbachev hay ai khác cũng tiếp tục chỉ là một diễn viên trên sân khấu chính trị đã thoái trào của Liên Xô, bị thời cuộc đưa đẩy. Đổ lỗi cho ông “làm Liên Xô tan rã” là không công minh.

Bốn yếu tố chính quật ngã Liên Xô

Dù tuyên truyền chống Liên Xô của Hoa Kỳ, Anh và Tây Âu tôn vinh vai trò của chủ nghĩa tự do như yếu tố đã vượt mặt khối Đông Âu về tinh thần, trên thực tiễn nước Mỹ đã biết thành choáng khi Liên Xô tan rã.

Vẫn theo Svetlana Savranskaya thì những hồ sơ giải mật của Hoa Kỳ mới gần đây đã cho toàn bộ chúng ta biết đến cuối 1989, Hội đồng An ninh Quốc gia vẫn tư vấn cho Tổng thống Bush đường lối gìn giữ sự toàn vẹn của Liên Xô và thay đổi kế hoạch chống Moscow có từ thời Truman sang “đưa Liên Xô vào cộng đồng quốc tế” (integration of the USSR into the existing international system”).

Hoa Kỳ thực sự lo ngại Liên Xô tan vỡ và trong chuyến thăm đến Kiev tháng 8/1991, Tổng thống Bush từ chối ủng hộ khẩu hiệu “Ukraine tự do”, gây vô vọng cho giới đấu tranh, gồm cả Đảng Cộng sản ở nước này đã muốn nhân đây tách khỏi Liên Xô.

Tuy thế, việc bỏ vào phút chót học thuyết kiềm chế Liên Xô (containment – do Harry Truman nêu từ 1947, phần nào dẫn tới những hệ quả kinh hoàng như trận chiến tranh hai phe tại Việt Nam), đang không kịp để Hoa Kỳ “nâng đỡ Liên Xô” đi tiếp.

Hoa Kỳ bị phê phán là đã tin tưởng quá nhiều vào thành viên Gorbachev mà không hiểu hết động lực bên trong của hệ thống Xô-Viết, nhất là những ước vọng của hàng trăm dân tộc trong Liên bang.

Có bốn nguyên nhân chính được cho là làm Liên Xô tan rã: perestroika và glasnost; sự chối bỏ ý thức hệ cộng sản của quá nhiều người dân; kinh tế tài chính suy sụp (gồm cả góp vốn đầu tư thái quá vào công nghiệp. nặng và quốc phòng), và chủ nghĩa dân tộc.

Khác với nhiều sử gia, gồm cả quan điểm cho tới nay ở Việt Nam tin rằng thay đổi, minh bạch và Open sẽ làm chế độ XHCN lâm nguy, tác giả James Nickels cho là perestroika chỉ mang tính chất chất “văn hóa truyền thống”, có tạo ra xúc tác nhất định cho một môi trường tự nhiên vạn vật thiên nhiên sinh hoạt chính trị mới nhưng không đóng vai trò quyết định hành động về số phận của Liên Xô.

Sau nội chiến, lãnh đạo Liên Xô (bản thân xuất thân từ nhiều dân tộc rất khác nhau, mà nhân vật cao nhất Stalin là người Georgia), nhận ra rằng họ không thể xây dựng Liên Xô của một vương quốc, một dân tộc.

“Điệm Kremlin từ trong năm 1930 đã ra chủ trương korenizatsia, nhấn mạnh yếu tố đến việc đào tạo và giảng dạy cán bộ Đảng của những nước và dân tộc thuộc Liên Xô với ngôn từ và văn hóa truyền thống riêng, [trong khi họ vẫn chia sẻ tiếng Nga].”

Đây cũng là một phần của ý thức hệ XHCN hiện thực, với mong ước chứng tỏ rằng quy mô đó hoàn toàn có thể biến hóa mọi nền văn hóa truyền thống cổ truyền, đưa về một tiêu chuẩn chung trong tương lai.

Nhưng nó làm xẩy ra tình trạng khi chất keo “xã hội chủ nghĩa” mỏng dính dần đi, “cơn sốt chủ nghĩa dân tộc” (fervent nationalism) đã ra cú đánh ở đầu cuối, dứt khoát, “quật ngã” đế chế to lớn mà quyền lực tối cao trải từ Trung Âu tới Biển Nhật Bản.

Nguồn hình ảnh, Paul Stewart

Chụp lại hình ảnh,

Đồi thánh giá ở Siauliai, miền bắc việt nam Lithuania, nơi người dân vương quốc Baltic này nuôi dưỡng tinh thần dân tộc suốt trong cả thời Liên Xô

Vì khi mà hơn 50% dân số Liên Xô, sống ở nhiều nước cộng hòa thành viên rất khác nhau, bằng phương pháp này hay cách khác – có nơi là biểu tình, xuống đường, có nơi là trưng cầu dân ý, hoặc thông qua những cán bộ Đảng cao cấp người địa phương như ở Ukraine, Georgia, Kazakhstan – không hề muốn kéo dãn quy mô chung sống trong Liên bang, thì Liên bang phải giải tán, theo James Nickels.

Quả vậy, mới gần đây, chính Tổng thống Putin đã nói Liên Xô tan rã làm “nước Nga lịch sử mất đi 1/4 diện tích truyền thống cuội nguồn, tích lũy trong cả 1000 năm” (click more bài BBC).

Trong vòng gần đầy hai thế kỷ, nước Nga đã nhân đôi diện tích, đưa vào vòng trấn áp của chế độ Nga hoàng, và sau 1924 là Liên Xô, hàng trăm vùng lãnh thổ, hàng trăm dân tộc. Quá trình này cũng khiến những yếu tố tiềm ẩn về dân tộc, biên giới không bao giờ thực sự nguôi đi.

Nhưng sau 30 năm, liệu ông Putin có bằng phương pháp nào đó “phục hồi” được không khí mà ông cho là “của Nga”, nhất là làm thế nào thuyết phục được người dân ở những nước bên phía ngoài Nga trở lại với Nga bằng một hình thức link nào đó hay là không, thì thật khó vấn đáp.

Xem thêm:

Chưa thấy tro cốt phi công Nga và Việt rơi ở Tam Đảo năm xưa

Raisa Gorbacheva: Người phụ nữ Nga khả ái ‘làm Liên Xô sụp đổ’

Lithuania: Ngọn đồi Thánh giá và hình tượng niềm tin

Những người mẹ Nga ngóng con từ lòng biển trở về

Vì sao Việt Nam từng chia cắt ở sông Bến Hải?

Reply
0
0
Chia sẻ

4595

Video Tại sao chính sách xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và những nước Đông Âu sụp đổ ?

Bạn vừa tìm hiểu thêm nội dung bài viết Với Một số hướng dẫn một cách rõ ràng hơn về Review Tại sao chính sách xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và những nước Đông Âu sụp đổ tiên tiến và phát triển nhất

Chia Sẻ Link Download Tại sao chính sách xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và những nước Đông Âu sụp đổ miễn phí

You đang tìm một số trong những ShareLink Tải Tại sao chính sách xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và những nước Đông Âu sụp đổ Free.

Hỏi đáp vướng mắc về Tại sao chính sách xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và những nước Đông Âu sụp đổ

Nếu sau khi đọc nội dung bài viết Tại sao chính sách xã hội chủ nghĩa ở Liên Xô và những nước Đông Âu sụp đổ vẫn chưa hiểu thì hoàn toàn có thể lại Comment ở cuối bài để Admin lý giải và hướng dẫn lại nha
#Tại #sao #chế #độ #xã #hội #chủ #nghĩa #ở #Liên #Xô #và #những #nước #Đông #Âu #sụp #đổ